Τι προβλέπεται νομικά μετά την σύλληψη βουλευτών

gnoni_vouli
Διαβάστε επίσης

Γράφει ο Χρήστος Ηλ. Τσίχλης*

Αν και το συνταγματικά και πολιτικά ορθόδοξο θα ήταν να ζητηθεί η άδεια της βουλής των Ελλήνων, για την άρση ασυλίας βουλευτών, οι συλλήψεις θεωρούνται νόμιμες, καθώς δεν απαιτείται άδεια της Βουλής για τη δίωξη, σύλληψη, φυλάκιση βουλευτή για τα αυτόφωρα κακουργήματα(άρθρο 62 Συντάγματος).

Προς το παρόν, παραμένουν βουλευτές, έως ότου στερηθούν τα πολιτικά τους δικαιώματα με αμετάκλητη απόφαση της δικαιοσύνης. Η έκπτωση επέρχεται από την ημερομηνία δημοσίευσης της αμετάκλητης απόφασης.

Δεν μπορούν να ψηφίζουν νομοσχέδια, τροπολογίες κ.α. στην βουλή, διότι ο κανονισμός της βουλής δεν επιτρέπει την επιστολική ψήφο, με εξαίρεση τους συμμετέχοντες σε αποστολές της βουλής ή της κυβέρνησης. Λογίζονται ως αδικαιολογήτως απόντες και παρακρατείται ποσοστό της βουλευτικής αποζημίωσης για κάθε αδικαιολόγητη απουσία από συνεδρίαση της βουλής.

Οι βουλευτές χάνουν τη βουλευτική τους ιδιότητα μόνο μετά από αμετάκλητη απόφαση της Δικαιοσύνης για στέρηση των πολιτικών τους δικαιωμάτων ή εφόσον παραιτηθούν. Τη θέση των παραιτηθέντων βουλευτών καταλαμβάνουν οι επιλαχόντες υποψήφιοι του ιδίου ψηφοδελτίου-κόμματος, εκτός και εάν δηλώσουν όλοι ότι δεν επιθυμούν τη βουλευτική ιδιότητα. Εάν αρνηθούν, τότε κενώνεται η έδρα και τίθεται θέμα αναπληρωματικής εκλογής.

Σύμφωνα με το άρθρο 53 του Συντάγματος, βουλευτική έδρα που κενώθηκε μέσα στο τελευταίο έτος της περιόδου δεν συμπληρώνεται με αναπληρωματική εκλογή, όταν απαιτείται κατά το νόμο, εφόσον οι κενές έδρες δεν είναι περισσότερες από το ένα πέμπτο του όλου αριθμού των βουλευτών. Για τα προηγούμενα τρία έτη,δεν δύναται να εφαρμοσθεί το συγκεκριμένο άρθρο.

Ο νόμος που ισχύει σήμερα ορίζει ότι αν εκκενωθεί έδρα γίνονται αναπληρωματικές εκλογές. Είναι όμως δυνατή η ψήφιση νόμου στις επόμενες ημέρες ο οποίος θα περιέχει άλλη ρύθμιση. Αυτό ισχύει όχι μόνο για τους βουλευτές περιφερειών αλλά και για τους βουλευτές επικρατείας. Σημειώνεται, ότι κάτι ανάλογο, συνέβη και στο παρελθόν, όταν το 1992, μετά την έκπτωση του κ.Τσοβόλα από το βουλευτικό αξίωμα, συνεπεία της καταδίκης του από το Ειδικό Δικαστήριο του αρ. 86 του Συντάγματος , οι αναπληρωματικοί βουλευτές αρνήθηκαν να καταλάβουν την έδρα, μέχρι εξαντλήσεως του αριθμού τους. Αποτέλεσμα ήταν η διενέργεια αναπληρωματικών εκλογών στην Β Περιφέρεια της Αθήνας, όπου είχε εκλεγεί βουλευτής ο κ. Τσοβόλας.

Επιπλέον, δεν μπορεί κόμμα να τεθεί εκτός νόμου. Δεν προβλέπεται από το Σύνταγμα, ούτε θα ήταν δημοκρατικό. Ο τελικός κριτής θα πρέπει να είναι ο κυρίαρχος λαός. Μόνο συγκεκριμένα πρόσωπα, στελέχη ή βουλευτές, μπορεί να καταδικαστούν σε ποινές από τα ποινικά δικαστήρια, με συνέπεια ενδεχομένως, την έκπτωση από τα εκλογικά τους δικαιώματα. Και σε αυτήν την περίπτωση, αναπληρωτής θα καταλάβει την έδρα που θα μείνει κενή.

Οι συλληφθέντες βουλευτές, εξ όσων μπορούμε να υποθέσουμε, κατηγορούνται για σύσταση και συμμετοχή αλλά και διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης (άρθρο 187 ΠΚ). Αυτό αποτελεί διαρκές έγκλημα, το οποίο είναι πάντοτε αυτόφωρο και επομένως είναι δυνατό να πραγματοποιηθούν συλλήψεις ανά πάσα στιγμή. Ωστόσο, η κατηγορία της συμμετοχής σε εγκληματική οργάνωση βρίσκεται στα όρια, με κίνδυνο να ανακύψουν σημαντικά νομικά ζητήματα.

Η κατηγορία της εγκληματικής οργάνωσης δεν είναι αρκετή από μόνη της ,εάν το κατηγορητήριο δεν συμπληρωθεί με περισσότερα αδικήματα.

Με κάθειρξη μέχρι δέκα ετών τιμωρείται όποιος συγκροτεί ή εντάσσεται ως μέλος σε δομημένη και με διαρκή δράση ομάδα από τρία ή περισσότερα πρόσωπα (οργάνωση) που επιδιώκει τη διάπραξη περισσότερων κακουργημάτων που προβλέπονται στα άρθρα 207 (Παραχάραξη), 208 (Κυκλοφορία παραχαραγμένων νομισμάτων), 216 (Πλαστογραφία), 218 (Πλαστογραφία και κατάχρηση ενσήμων), 242 (ψευδής βεβαίωση, νόθευση), 264 (Εμπρησμός), 265 (Εμπρησμός σε δάση), 268 (πλημμύρα), 270 (έκρηξη), 272 (Παραβάσεις σχετικές με τις εκρηκτικές ύλες), 277 (πρόκληση ναυαγίου), 279 (δηλητηρίαση πηγών και τροφίμων), 291 (διατάραξη της ασφάλειας σιδηροδρόμων, πλοίων και αεροσκαφών), 299 (ανθρωποκτονία με πρόθεση), 310 (Βαριά σωματική βλάβη, 322 (Αρπαγή), 323 (εμπόριο δούλων), 323Α (εμπορία ανθρώπων), 324 (Αρπαγή ανηλίκων), 327 (ακούσια απαγωγή), 336 (Βιασμός), 338 (Κατάχρηση σε ασέλγεια), 339 (αποπλάνηση παιδιών), 348 Α (πορνογραφία ανηλίκων), 351 (Σωματεμπορία), 351Α (ασέλγεια με ανήλικο έναντι αμοιβής), 374 (Διακεκριμένες περιπτώσεις Κλοπής), 375 (Υπεξαίρεση), 380 (Ληστεία), 385 (Εκβίαση), 386 (Απάτη), 386Α (Απάτη με υπολογιστή), 404 (Τοκογλυφία), άρ. 87, 88 ν. 3386 (διευκόλυνση της παράνομης εισόδου ή εξόδου ή της παράνομης μεταφοράς υπηκόων τρίτων χωρών τελούμενη από κερδοσκοπία).

Κατά την διάταξη του άρθρου 187 παρ. 1 του ΠΚ η οποία έχει αντικατασταθεί με την διάταξη του άρθρου 1 του Νόμου 2928/2001 και συμπληρώθηκε με την διάταξη του άρθρου 11 παρ. 3 του νόμου 3064/2002 ορίζεται ότι: «Με κάθειρξη μέχρι δέκα (10) ετών τιμωρείται όποιος συγκροτεί ή εντάσσεται ως μέλος σε δομημένη και με διαρκή δράση ομάδα από τρία ή και περισσότερα πρόσωπα για την διάπραξη περισσοτέρων κακουργημάτων που προβλέπονται από τις διατάξεις των άρθρων…. 336 του ΠΚ (βιασμός,) 338 του ΠΚ (κατάχρηση σε ασέλγεια) 339 του ΠΚ (αποπλάνηση ανηλίκων), 348 Α του ΠΚ (πορνογραφία ανηλίκων) 351 (σωματεμπορία) 351 Α (ασέλγεια με ανήλικο έναντι αμοιβής) … .. ». Η ανωτέρω διάταξη προβλέπει δύο εγκλήματα την συγκρότηση εγκληματικής ομάδας (στιγμιαίο έγκλημα) και την ένταξη σε ήδη δομημένη εγκληματική ομάδα νέων μελών. (διαρκές έγκλημα).

Το έγκλημα που προβλέπεται από την ανωτέρω διάταξη είναι πραγματοπαγές, για τον λόγο αυτό τα μέλη μπορούν να αντικατασταθούν ή να εναλλαγούν μεταξύ τους. Για την στοιχειοθέτηση του ανωτέρω εγκλήματος της συγκρότησης ή ένταξης σε εγκληματική ομάδα απαιτείται να υφίσταται μεταξύ των μελών πειθαρχία και ενεργός δράσης, χωρίς να είναι αναγκαία και η επικοινωνία των μελών μεταξύ τους αρκεί τα μέλη να εκτελούν τα ανατιθέμενα σ΄ αυτά καθήκοντα χωρίς να απαιτείται το κάθε μέλος να συμμετέχει και στον σχηματισμό της εγκληματικής δράσης. Η απλή συμφωνία των μελών δηλ. η σύμπτωση των βουλήσεων των μελών για την τέλεση ορισμένων κακουργημάτων δεν αρκεί, γιατί τότε κάθε μορφή συναυτουργίας θα μπορούσε να αναχθεί και στο ιδιώνυμο έγκλημα της συγκρότησης ή ένταξης σε δομημένη εγκληματική ομάδα.

Σκοπός των δραστών των ανωτέρω εγκλημάτων είναι η συστηματική τέλεση επιλεγμένων αξιοποίνων πράξεων, που διακρίνονται για την αυξημένη απαξία τους και αντικοινωνικότητα τους. Οι δράστες των ανωτέρω εγκλημάτων πρέπει να έχουν σκοπό να τελέσουν απεριόριστο αριθμό κακουργημάτων που προβλέπονται από την παραπάνω διάταξη μεταξύ των οποίων είναι και το έγκλημα της σωματεμπορίας κατ΄ επάγγελμα σε βάρος αλλοδαπών γυναικών με τον εξαναγκασμό αυτών στην εκπόρνευση με την άσκηση απειλών ή παράνομης βίας, της παράνομης κατακράτησης και την χρήση απατηλών μέσων και με σκοπό την απόκτηση οικονομικών ωφελημάτων προερχομένων από την έκδοση αυτών στην πορνεία (άρθρο 351 παρ. 2, 1, 4 περ. δ του ΠΚ).

Η χρονική διάρκεια της εγκληματικής ομάδας δεν μπορεί να είναι εκ των προτέρων καθορισμένη, μπορεί να είναι αόριστης διάρκειας ή η διάρκεια αυτής να μην έχει επακριβώς υπολογιστεί, αρκεί να εκτείνεται σε βάθος χρόνου. Για την συγκρότηση της εγκληματικής ομάδας και την ένταξη σ΄ αυτήν απαιτούνται τρία τουλάχιστον πρόσωπα με δυνατότητα επαύξησης του αριθμού των μελών αυτής και εναλλαγής των προσώπων αυτής. Σκοπός της εγκληματικής ομάδας πρέπει να είναι η διάπραξη διαφόρων εγκλημάτων (ομοειδών ή ετεροειδών) με αυξημένη κοινωνική απαξία, που βάλλουν κατά της οργανωμένης κοινωνίας.

* O Χρήστος Ηλ. Τσίχλης είναι δικηγόρος Αθηνών

Παλαιότερα άρθρα: